آخرین اخبار
کد خبر: ۳۱۵۹۴۹
تاریخ انتشار: ۰۹ خرداد ۱۳۹۷ - ۱۴:۱۸
مهدی آشنا
موسسه یهودی امور امنیت ملی (جینسا) و مدیریت نفوذ منطقه‌ای ایران
چکیده
موسسه یهودی امور امنیت ملی(JINSA) یکی از اندیشکده‌های فعال در حوزه سیاست خارجی و دفاعی در ایالات متحده است. مقابله با نفوذ منطقه‌‌ای ایران یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های این مؤسسه است به گونه‌ای که یک کارگروه ویژه برای بررسی موضوعات مرتبط با ایران از جمله موضوع هسته‌ای در آن تشکیل شده است. سوال این است که این موسسه چه راهکارها و سیاست‌هایی را برای مقابله با نفوذ منطقه‌ای ایران ارائه می‌کند؟ این پاسخ مطرح است که حفظ حضور نظامی آمریکا در سوریه و جلوگیری از پیروزی کامل حکومت بر مخالفین، اجرای کامل و دقیق محدودیت‌های هسته‌ای برجام علیه ایران، ایجاد یک اهرم نفوذ نظامی معتبر، ترتیب دادن یک ائتلاف منسجم منطقه‌ای علیه ایران، افزایش فشار داخلی و آماده شدن برای مذاکره مجدد درباره یک توافق هسته‌ای جامع مهم‌ترین سیاست‌های پیشنهادی این موسسه برای مقابله با نفوذ منطقه‌ای ایران محسوب می‌شوند.

مقدمه
جینسا (JINSA) یک اندیشکده حامی اسرائیل در واشنگتن است که در سال 1976 (1355شمسی) با تمرکز بر مسائل امنیت ملی بنیان نهاده شد. این اندیشکده هدف خود را آموزش نمایندگان کنگره و تصمیم‌گیران نظامی و غیرنظامی حوزه امنیت ملی (آمریکا) درباره منافع دفاعی و استراتژیک آمریکا عمدتاً در خاورمیانه اعلام کرده است و محور اصلی این منافع را همکاری قوی آمریکا و اسرائیل ذکر می‌کند. این موسسه برنامه‌های خاص خود را برای ارتقاء همکاری امنیتی بین آمریکا و اسرائیل طراحی می‌کند. مرکز گزارش‌های دفاع و استراتژی «گموندر» یکی از زیرمجموعه‌های این موسسه است که یک کارگروه ویژه بررسی موضوع ایران در آن به فعالیت می‌پردازد. با توجه به شعارهای دولت ترامپ مبنی بر اولویت مقابله با نفوذ منطقه‌ای ایران این سوال مطرح شده است که اندیشکده‌های مختلف چه راهکارها و سیاست‌هایی را در این راستا پیشنهاد می‌دهند؟ پیش‌تر گزارش‌هایی با این موضوع و بررسی اندیشکده‌های دیگر نوشته شد. این گزارش به بررسی مواضع اندیشکده جینسا در این خصوص می‌پردازد. بدین منظور گزارش‌هایی که این مرکز با حضور کارشناسان برجسته سیاسی و نظامی و دانشگاهی خود منتشر کرده است مورد بررسی قرار گرفته است و برنامه‌ها و سیاست‌های ذیل استخراج شده است.

مقابله با ایران در سوریه
اعتقاد کارشناسان موسسه جینسا بر این است که به جای بحث بیش از حد در خصوص آینده برجام سیاستگذاران آمریکا باید ابتدا از طریق به چالش کشیدن نفوذ فزاینده ‌ایران در سراسر خاورمیانه روی بازسازی موضع قدرت آمریکا تمرکز کنند و اولویت نخست نیز باید این باشد که آمریکا موانعی واقعی در برابر سیاست ایران مبنی بر پیگیری پیروزی کامل بشار اسد ایجاد کند. توجیه آنها در این خصوص این است که بازپس گیری تقریباً تمام قلمروی سوریه توسط نیروهای مورد حمایت ایران و دیگر دستاوردهای استراتژیک، این تهدید را در پی دارد که ایران به داور سوریه در دوره پساجنگ تبدیل شود و کنترل ایران بر پل زمینی که ایران را مستقیماً به لبنان و حزب الله متصل می‌کند استحکام یابد. از نظر آنها پیروزی کامل اسد با کمک ایران و روسیه اعتبار تعهدات منطقه‌ای آمریکا را بیشتر تضعیف می‌کند و جایگاه تهران را به عنوان قدرت مسلط در تقاطع استراتژیک خاورمیانه تحکیم می‌کند.(1)

آنها برای اجتناب از این نتیجه که از نظر آنها ژئوپلیتیک منطقه را دگرگون خواهد کرد و برای جلوگیری از تبدیل شدن ایران و روسیه به داوران بی چون و چرای آینده سیاسی سوریه و برقراری حضور نظامی دائمی ایران در طول کریدور تهران- مدیترانه که از نظر آنها تهدیدی غیرقابل پذیرش برای متحدان آمریکا مخصوصاً اسرائیل و اردن محسوب می‌شود معتقدند آمریکا نیاز به یک استراتژی منسجم و حضور نیرو دارد که نگاه به ورای فروپاشی داعش داشته باشد تا مانع تحقق اهداف ایران در سوریه شود و اهرم نفوذ خود را در مقابل تهران بازیابد. در این راستا آنها توصیه می‌کنند که آمریکا و شرکایش در منطقه باید:
1- برای سوریه یک سیاست اعلامی اتخاذ کنند؛
- آمریکا و شرکای ائتلافی‌اش حضور نظامی در زمین و آسمان سوریه را حفظ خواهند کرد تا امنیت لازم را برای بازسازی فراهم کنند و از ظهور مجدد داعش و همچنین بازپس گیری کل کشور توسط اسد جلوگیری کنند.
- آمریکا و متحدانش و مخالفین سوری اگر مورد حمله واقع شوند قویاً از خودشان دفاع خواهند کرد.
2- توسعه قابلیت‌های مخالفان حکومت سوریه و کمک به آنها در حفظ قلمرو استراتژیک آزاد شده از دست داعش را ادامه دهند.
- این امر نیازمند آموزش، مشاوره، کمک مداوم و تلاش‌های حامیانه تجهیزاتی و نیروی آتش آمریکا سوریه خواهد بود.
3- با متحدان منطقه‌ای علیه اشاعه تسلیحاتی ایران در سوریه همکاری کنند.(2)

استراتژی بازگرداندن اهرم نفوذ آمریکا
مطابق با گزارش‌های منتشر شده جینسا، توافق دولت اوباما برای محدودسازی برنامه هسته‌ای ایران آنقدر فاجعه بار است که نه ادامه این ترتیبات و نه خروج از آن با منافع ملی و امنیت آمریکا سازگار نیست. بنابراین توصیه می‌شود زمانی که دولت ترامپ با این میراث خطرناک مقابله می‌کند اولویت اصلی آن باید بازگرداندن اعتبار نفوذ و گزینه‌های آمریکا برای مقابله با طیف کامل رفتار تهدیدزای ایران یعنی «اهداف مهار نشده هسته‌ای، برنامه در حال توسعه موشک‌های بالستیک، مداخله بی ثبات کننده در منازعات منطقه‌ای و حمایت بی پایان از تروریسم» باشد. از نظر کارشناسان این موسسه برای ترسیم راه جدیدی که به درستی مانع هسته‌ای شدن ایران شود و دستاوردهای آن را معکوس کند آمریکا به یک استراتژی جامع برای پرداختن به طیف کامل رفتارهای هسته‌ای و غیرهسته‌ای ایران نیاز دارد. از نظر آنها یک استراتژی جدی در قبال ایران باید از همه اشکال قدرت ملی آمریکا و نه فقط تحریم استفاده کند. به طور خاص ایالات متحده باید برجام را قویاً اجرا کند؛ علیه ایران فشار نظامی را بازسازی کند؛ با متحدان منطقه‌ای شامل اسرائیل و کشورهای حاشیه خلیج فارس همکاری نزدیک داشته باشد؛ از اقدامات این متحدان برای همکاری نزدیکتر با یکدیگر حمایت کند و از ارتباطات استراتژیک و فشار داخلی برای تقویت همه این گام‌ها استفاده کند.(3)

اجرای کامل محدودیت‌های هسته‌ای
در بین کارشناسان این موسسه این اعتقاد وجود دارد که توافق هسته‌ای، آمریکا را وادار ساخته از اهرم نفوذی که(به شکل تحریم‌های اقتصادی) بر ایران داشت بدون توانایی برگرداندن سریع آنها یا اعمال فشار مجدد دست بکشد؛ و مشکلات موجود در برجام ایران را آزاد می‌گذارد که {با پایان یافتن دوره محدودیت‌ها} سریعاً در عرض یک سال یا کمتر به سمت توانایی تسلیحات هسته‌ای حرکت کند در حالی که آمریکا برای اعمال مجدد رژیم تحریم‌ها که سرانجام ایران را به پای میز مذاکره کشاند به سال‌ها مشاجره دیپلماتیک نیاز خواهد داشت. از نظر آنها برای معکوس کردن این روند خطرناک و رو به وخامت آمریکا نیاز به یک استراتژی جامع دارد تا با آن اهرم نفوذ خود را بازیابد. با توجه به افق زمانی محدود، خسارات وارده کنونی ناشی از برجام و پیشروی‌های ایران، فشار اقتصادی به تنهایی کفایت نخواهد کرد. آنها معتقدند برجام با همه نقص‌هایش باید با ابزارهای دیپلماتیک اقتصادی و نظامی موجود اجرا شود چون اگر چه این کار راه ایران برای رسیدن به بمب را سد نمی‌کند اما این پیام واضح را خواهد داشت که دوران نقض تعهدات توسط ایران، به پایان رسیده است. از نظر آنها در همین حال آمریکا باید گزینه‌های نظامی چندجانبه و یکجانبه معتبر جدیدی را علیه برنامه هسته‌ای و تهاجم منطقه‌ای ایران بازسازی کند و باید از داخل بر جمهوری اسلامی فشار وارد کند.(4)

توسعه یک اهرم نفوذ نظامی معتبر
برای ایجاد یک اهرم نفوذ معتبر نظامی علیه ایران کارشناسان این موسسه معتقدند:
1- پنتاگون باید اعلام کند درحال بروزرسانی طرح‌های محتمل برای عملیات نابودی امکانات هسته‌ای ایران در صورت نقض برجام یا خروج از آن توسط این کشور است.
2- آمریکا باید آمادگی‌های نظامی را برای انجام این طرح‌ها و مهار پاسخ ایران انجام دهد.
3- آمریکا باید از اهرم حقوق بین‌الملل برای مقابله با رفتار تهاجمی ایران در دریا استفاده کند.(5)

ترتیب دادن ائتلاف منسجم منطقه‌ای علیه ایران
توصیه کارشناسان این موسسه این است که تفاهم نامه ایالات متحده با اسرائیل برای همکاری دفاعی باید کف همکاری این دو در نظر گرفته شود؛ ایالات متحده باید دفاع جمعی را با متحدان عربی خود تقویت کند؛ تمایل متحدان عرب خود به همکاری با اسرائیل علیه ایران را تشویق کند؛ و در نهایت همکاری با متحدان خود در حاشیه خلیج فارس را برای توسعه یک ترتیبات دفاع موشکی چندلایه و قوی شروع کند.(6)

بهره‌گیری از ارتباطات استراتژیک و افزایش فشار از داخل
کارشناسان جینسا بر این باورند که استفاده از ارتباطات استراتژیک می‌تواند با تشدید نگرانی سرمایه‌گذاران بین‌المللی از بازار ایران، پیچیدگی‌های تحریم‌ها و تهدیدات ناشی از دستگاه‌های امنیتی ایران، این کشور را از دستیابی به مزایای ناشی از رفع تحریم‌ها به واسطه‌ی برجام محروم کند و در نتیجه بر فشار داخلی نیز بیفزاید.(7)

آماده شدن برای مذاکره درباره یک توافق هسته‌ای جامع
جمع‌بندی کارشناسان این موسسه این است که این فشارهای متحدالمرکز بر برنامه هسته‌ای، اقتصاد، اهداف منطقه‌ای و نظام جمهوری اسلامی در نهایت بهترین چشم‌انداز را برای وادار کردن تهران به برگشتن مجدد به میز مذاکرات تحت شرایطی مطلوب‌تر برای آمریکا و متحدان فراهم می‌کند. از نظر آنها توافق جدید باید به ماشین آلاتی که می‌تواند در تسلیحاتی کردن برنامه هسته‌ای و حمل کلاهک هسته‌ای مورد استفاده قرار گیرد بپردازد و حتی باید موشک‌های کروز را نیز پوشش دهد؛ بازرسی‌های بدون قید زمان و مکان باید در آن گنجانده شود؛ غنی‌سازی به شدت محدود شود و بندهای مربوط به پایان توافق در آن اصلاح شود.(8)

نتیجه‌گیری
جینسا (JINSA) یک اندیشکده حامی اسرائیل در واشنگتن است که در سال 1976 (1355شمسی) با تمرکز بر مسائل امنیت ملی بنیان نهاده شد. این اندیشکده هدف خود را آموزش نمایندگان کنگره و تصمیم‌گیران نظامی و غیرنظامی حوزه امنیت ملی (آمریکا) درباره منافع دفاعی و استراتژیک آمریکا عمدتاً در خاورمیانه اعلام کرده است و محور اصلی این منافع را همکاری قوی آمریکا و اسرائیل ذکر می‌کند. این موسسه برنامه‌های خاص خود را برای ارتقاء همکاری امنیتی بین آمریکا و اسرائیل طراحی می‌کند. مقابله با نفوذ منطقه‌‌ای ایران یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های این مؤسسه است به گونه‌ای که یک کارگروه ویژه برای بررسی موضوعات مرتبط با ایران از جمله موضوع هسته‌ای در مرکز گزارش‌های دفاع و استراتژی «گموندر» که زیرمجموعه این موسسه است تشکیل شده است. این سوال مطرح شد که این موسسه چه راهکارها و سیاست‌هایی را برای مقابله با نفوذ منطقه‌ای ایران ارائه می‌کند؟ با توجه به بررسی گزارش‌های منتشر شده این موسسه این پاسخ داده می‌شود که حفظ حضور نظامی آمریکا در سوریه و جلوگیری از پیروزی کامل حکومت بر مخالفین، اجرای کامل و دقیق محدودیت‌های هسته‌ای برجام علیه ایران، ایجاد یک اهرم نفوذ نظامی معتبر، ترتیب دادن یک ائتلاف منسجم منطقه‌ای علیه ایران، افزایش فشار داخلی و آماده شدن برای مذاکره مجدد درباره یک توافق هسته‌ای جامع مهم‌ترین سیاست‌های پیشنهادی این موسسه برای مقابله با نفوذ منطقه‌ای ایران محسوب می‌شوند.

* دانشجوی دکتری روابط بین‌الملل و دستیار تحقیق در موسسه تحقیقات و پژوهش‌های سیاسی علمی ندا

پی‌نوشت‌ها:
1- Eric Edelman and General Charles Wald(November 20, 2017), Countering Iranian Expansion in Syria, JINSA’s Gemunder Center Iran Task Force, at: http://www.jinsa.org/publications/countering-iranian-expansion-syria
2- Ibid
3- Eric Edelman and General Charles Wald(July 12, 2017), Strategy to Restore U.S. Leverage Against Iran, JINSA’s Gemunder Center Iran Task Force, at: http://www.jinsa.org/publications/strategy-restore-us-leverage-against-iran
4- Ibid
5- Eric Edelman (December 15, 2017), JINSA Gemunder Center Iran Task Force Co-Chair Ambassador Eric Edelman Testifies Before Senate Armed Services Committee, at: http://www.jinsa.org/jinsa-media/jinsa-gemunder-center-iran-task-force-co-chair-ambassador-eric-edelman-testifies-senate- , and Charles Wald ( October 12, 2017), JINSA Distinguished Fellow and Gemunder Center Iran Task Force Co-Chair General Charles Wald, USAF (ret.), Testifies Before House Foreign Affairs Committee, at: http://www.jinsa.org/publications/analysis/jinsa-distinguished-fellow-and-gemunder-center-iran-task-force-co-chair-genera
6- Ibid, and Charles Wald ( October 12, 2017), JINSA Distinguished Fellow and Gemunder Center Iran Task Force Co-Chair General Charles Wald, USAF (ret.), Testifies Before House Foreign Affairs Committee, at: http://www.jinsa.org/publications/analysis/jinsa-distinguished-fellow-and-gemunder-center-iran-task-force-co-chair-genera
7- Eric Edelman and General Charles Wald(July 12, 2017), Strategy to Restore U.S. Leverage Against Iran, JINSA’s Gemunder Center Iran Task Force, at: http://www.jinsa.org/publications/strategy-restore-us-leverage-against-iran
8- Ibid

نام:
ایمیل:
* نظر: