آخرین اخبار
کد خبر: ۳۱۵۹۴۷
تاریخ انتشار: ۰۹ خرداد ۱۳۹۷ - ۱۵:۰۳
مریم پوتی
چکیده
مساله جانشینی محمود عباس با وخامت حال وی و مراجعات مکرری که به بیمارستان دارد بیش از پیش مورد توجه قرار گرفته است. یک تحلیلگر نظامی صهیونیست معتقد است، همکاری‌های امنیتی با تشکیلات خودگردان یک ذخیره ارزشمند استراتژیک برای اسرائیل است. بنابراین مهم است که جانشین او به این مهم ادامه دهد. به اعتقاد وی تقسیم منصب سه گانه ابو مازن(رئیس فتح، رئیس تشکیلات خودگردان و رئیس سازمان آزادیبخش فلسطین (ساف) به صلاح نیست. این در حالی است که گفته شده ابومازن تصمیم به تقسیم منصب‌های خود میان چهار تا شش نفر از همکاران خود در داخل تشکیلات خودگردان و فتح گرفته است. به گمان صهیونیست‌ها کسانی که برای جانشینی عباس مطرح هستند، محمود العالول، جبریل الرجوب، رامی حمد الله، ناصر قدوه، ماجد فرج، مروان برغوثی و محمد دحلان می‌باشند.

مقدمه:
محمود عباس 83 سال دارد و طی ماه مارس تا کنون چندین نوبت در بیمارستان بستری شده وی ظرف هفته دوم ماه مه 2018 سه بار در بیمارستان بستری شد. گفته شده یکبار جهت انجام آزمایش، بار دیگر جهت عمل جراحی در گوش میانی و سومین بار جهت بیماری قلبی. اما خبرهایی نیز منتشر شده که حاکی از این است که وی دچار نوعی سرطان است و به توصیه پزشکان باید صحنه سیاست را ترک کند و تحت مراقبت باشد.

اهمیت جانشینی ابومازن از دیدگاه صهیونیست‌ها:
در پی سه بار بستری شدن محمود عباس، ظرف یک هفته در بیمارستانی در رام الله، یک تحلیلگر نظامی صهیونیست در روزنامه عبری زبان هاآرتص به مساله جانشینی ابومازن پرداخت و نوشت در کنار موفقیت‌های نظامی و امنیتی دولت نتانیاهو، گروه‌های راست گرای اسرائیلی در پی سوء استفاده از وضعیت موجود و ایجاد تغییرات یک جانبه در روابط با تشکیلات خودگردان فلسطین در کرانه باختری هستند. این تحلیلگر نظامی معتقد است عکس این خواسته صحیح است زیرا همکاری‌های امنیتی با عباس و یاران او به نظر می‌آید یک ذخیره ارزشمند استراتژیک برای اسرائیل باشد. پس مهم است مساله جانشینی او را مورد مطالعه و تحقیق قرار دهیم.

این تحلیلگر اسرائیلی از حقیقتی پرده برداشته و آن این است که در حال حاضر محمود عباس تصمیم به استعفا گرفته و یا وخامت حالش، او را مجبور به استعفاء کرده است. اما هویت جانشین وی هنوز معلوم نشده است. به ویژه اینکه جانشین وی سه منصب مختلف را در اختیار خواهد داشت. رئیس فتح، رئیس تشکیلات خودگردان و رئیس سازمان آزادیبخش فلسطین (ساف). این مساله می‌تواند درگیری‌هایی را برای وارث او ایجاد کند. بر حسب پیش بینی دستگاه اطلاعات اسرائیل حتی ممکن است برای زمانی موقت تعدادی از مسئولان فتح که دارای تجربه دیپلماسی هستند و نمایندگانی از دستگاه امنیت اداره امور را بر عهده بگیرند و پس از آن قرار است هویت رئیس جدید را فاش نمایند. نام‌هایی که در این خصوص پیشنهاد داده می‌شود عبارتند از: جبریل الرجوب رئیس سابق دستگاه امنیت پیشگیرانه، محمود العالول استاندار سابق نابلس و نایب رئیس کمیته مرکزی فتح و ماجد فرج رئیس دستگاه امنیتی تشکیلات خودگردان فلسطین.(1)  
 
کانال دوم تلویزیون عبری زبان رژیم صهیونیستی نیز به این مساله پرداخت و گفت که عباس اقدام به تقسیم منصب خود میان چهار تا شش نفر از همکاران خود در داخل تشکیلات خودگردان و فتح گرفته است. گزارشات از حال نامساعد وی که گفته می‌شود مشکل قلبی است حکایت دارد. این کانال می‌گوید عباس از تعیین جانشین برای خود خودداری می‌کند و نگران ایجاد اختلافات بر سر جانشین است. افرادی که برای جانشینی ابومازن مطرح هستند، عبارتند از:
1- محمود العالول دارای سابقه نظامی است.
2- جبریل الرجوب دارای نفوذ و تأثیر در شهر الخلیل و صاحب قدرت در جلوگیری از اقدامات حماس است.
3- رامی حمد الله، نخست وزیر و رئیس دولت وفاق ملی
4- ناصر قدوه، خواهر زاده یاسر عرفات
5- ماجد فرج، دارای سابقه امنیتی و اطلاعاتی و اکنون رئیس اطلاعات کل است.
6- مروان برغوثی، که اکنون در زندان‌های اسرائیل است از محبوبیت برخوردار است اما از قدرت سیاسی حقیقی و گسترده برخوردار نیست و جناح برغوثی در انتخابات اخیر در داخل جنبش فتح نتوانست موفقیتی کسب کند.
7- محمد دحلان، هم اکنون در امارات و در امیر نشین دبی اقامت دارد و علی‌رغم اینکه از حمایت‌های کشورهای حوزه خلیج فارس و مصر و وضعیت مالی خوب برخوردار است، نتوانست فرصت خوبی کسب کند.

به گفته این منبع استعفای ابومازن در منافع طرفدارانش تغییر ایجاد نمی‌کند. یعنی کماکان از کسانی که سالیانه بیش از دو میلیارد دلار از منابع خارجی درآمد کسب می‌کنند، حفاظت می‌کند. بنابر این تقسیم تشکیلات خودگردان فلسطین امری معقول نیست و برای حمایت از آن حتی در زمانی که زمان بحرانی است، حمایت خواهد شد.

شایسته است که یک شخص را در رأس تشکیلات خودگردان و کسی دیگر را در رأس فتح و سازمان آزادیبخش فلسطین ببینیم. شاید اکنون زمان آن نباشد که ببینیم چه کسی در رتبه اول قرار می‌گیرد.(2)  

 البته پیش از این در رسانه‌های عبری زبان، حمد الله به عنوان جانشین مناسب برای محمود عباس معرفی شده بود زیرا به عقیده آنان از ویژگی کاریزماتیک خوبی برخوردار است. (در گزارشی جداگانه به این مساله پرداخته خواهد شد.)

پیش از این نیز در خبرها آمده بود محمود عباس اوایل اسفند ماه 1396 که برای شرکت در نشست شورای امنیت سازمان ملل درباره فلسطین به آمریکا رفته بود، به یکباره به بیمارستان بالتیمور آمریکا رفته و در آنجا چند ساعتی بستری شد اما مسئولین فلسطینی گفتند که وی برای انجام پاره‌ای از آزمایشات پزشکی و چکاپ به بیمارستان بالتیمور رفته است. اما برداشت رسانه‌های عبری از این بستری شدن ناگهانی چیز دیگری است.

کانال بیست تلویزیون عبری از قول مسئولین بلند پایه فلسطینی اعلام کرد، پیش بینی می‌شود محمود عباس تا چند هفته دیگر از قدرت کناره‌گیری کند، وی نه تنها از تشکیلات خودگردان، بلکه از ریاست فتح و سازمان آزادیبخش فلسطین ساف نیز کنار می‌رود. این خبر را چند رسانه عبری دیگر نیز گفته‌اند آنان علت این امر را وضع نامساعد جسمانی ابومازن ذکر و تأکید کرده‌اند که پزشکان از وی خواسته‌اند بیشتر به وضعیت و حال جسمانی خودش توجه کند و قدرت را واگذار نماید. این منابع خاطر نشان ساختند که ابومازن با قوانین داخلی فتح موافق است و به محمود العالول جانشین خود در فتح گفته تا سه ماه دیگر و تا برگزاری انتخابات داخلی، به جای وی سکان فتح را در دست گیرد.

به گفته یونی بن مناحیم تحلیلگر اسرائیلی، محمود عباس وضعیت جسمانی خوبی ندارد و به زودی از منصب خود کنار خواهد رفت. وی به این نکته اشاره می‌کند که سخنرانی محمود عباس در جلسه اعضای شورای انقلابی جنبش فتح که اوایل ماه مارس 2018 در رام الله برگزار شد، و همیشه به صورت مستقیم از تلویزیون پخش می‌شد، این بار به صورت غیر مستقیم و با تأخیر پخش شد.

روزنامه الاخبار لبنان نیز به نقل از مسئولین بلند پایه فلسطینی گفت در آینده نزدیک ابومازن جانشین خود در فتح را معرفی خواهد کرد، چون وضعیت جسمانی خوبی ندارد. شاید وی به توصیه پزشکان از صحنه سیاست استعفاء دهد.(3)

جمع‌بندی:
گفته می‌شود محمود عباس دچار سرطان است و وضعیت خوبی ندارد بنا براین مساله جانشینی وی بیش از پیش مورد توجه صهیونیست‌ها قرار گرفته است. به عقیده یک تحلیلگر نظامی صهیونیست همکاری‌های امنیتی با تشکیلات خودگردان برای اسرائیل ارزش استراتژیک دارد. بنابراین مهم است که جانشین او به این مهم ادامه دهد. این در حالی است که گفته شده ابومازن تصمیم به تقسیم منصب‌های خود (رئیس فتح، رئیس تشکیلات خودگردان و رئیس سازمان آزادیبخش فلسطین) میان چهار تا شش نفر از همکاران خود در داخل تشکیلات خودگردان و فتح گرفته است. صهیونیست‌ها این تقسیم‌بندی را به صلاح اسرائیل نمی‌دانند و منتظر هستند تا در زمانی دیگر شخص اول فلسطین معرفی گردد. به گمان صهیونیست‌ها کسانی که برای جانشینی عباس مطرح هستند، محمود العالول، جبریل الرجوب، رامی حمد الله، ناصر قدوه، ماجد فرج، مروان برغوثی، محمد دحلان می‌باشند.

به نظر می‌رسد صهیونیست‌ها جهت جلوگیری از هرج و مرج در نوار غزه و کرانه باختری که خطر بزرگی برای آنان خواهد بود و موج آن می‌تواند سرزمین‌های اشغالی را در بر بگیرد دست به اقداماتی بزنند که از جمله آن کنترل از راه ایجاد تغییرات آرام و نامحسوس و یا در اصطلاح تغییرات خزنده در فلسطین است. آنان با تقسیم منصب‌های سه گانه محمود عباس موافق نیستند زیرا کنترل یک شخص آسان‌تر از کنترل سه نفر است. اما باید مردم فلسطین نسبت به این نقطه ضعف صهیونیست‌ها که کشیده شدن هرج و مرج به داخل اراضی اشغالی است توجه داشته باشند هم اکنون نیز «راهپیمایی بازگشت»، آنان را سر در گم و کلافه کرده، پس دیگر طاقت یک شورش دیگر را ندارند.

*دانشجوی کارشناسی ارشد مطالعات فلسطین و پژوهشگر موسسه ندا


پی نوشت ها:
- https://www.amad.ps/ar/?Action=Details&ID=237288
2- http://www.karamapress.com/arabic/?Action=ShowNews&ID=289031
3- https://www.amad.ps/ar/?Action=Details&ID=223032
نام:
ایمیل:
* نظر: