آخرین اخبار
کد خبر: ۳۱۵۴۹۳
تاریخ انتشار: ۱۵ مرداد ۱۳۹۶ - ۱۱:۳۷
طاهره زادفرج


چکیده
تحلیل‌گران فلسطینی را می‌توان بنا بر تحلیل‌هایی که ارایه کرده‌اند و سایت‌هایی که برای آنها قلم می‌زنند به دو دسته تقسیم کرد؛ یک گروه در تحلیل‌های خود از موضع ساف و یا تشکیلات خودگردان به موضوع نگاه می‌کنند و گروه دیگر که برای سایت‌های نزدیک به گروه‌های مقاومت قلم می‌زنند، از موضع مقاومتی موضوع را بررسی کرده‌اند، تحلیل‌های گروه نخست واقع‌گرایانه‌تر و نزدیک‌تر به واقعیت جامعه فلسطین به نظر می‌رسد اما تحلیل‌های گروه دوم آرمان‌گرایانه‌تر و بیشتر برای تشویق و تحریک مردم است و بار اطلاعاتی کمتری دارد. راهکارهای ارایه شده در تحلیل‌های هر دو گروه به دلیل این که اولاً در کل دور از واقعیت فعلی جامعه فلسطینی است و در ثانی حمایت عملی گروه‌های فلسطینی را با خود ندارد نتوانسته است در واکنش مردم تأثیرگذار باشد.

مقدمه
یادداشت‌های تحلیل‌گران فلسطینی در خصوص وقایع مسجدالاقصی طی دو هفته اخیر را می‌توان به دو دسته تقسیم کرد؛ تحلیل‌هایی که بیشتر از موضع ساف یا تشکیلات خودگردان به موضوع نگاه شده و تحلیل‌هایی که از موضع مقاومت به موضوع نگریسته شده است. سؤال این است که آیا نگارش چنین تحلیل‌هایی که با ارایه راهکارهایی نیز همراه است توانسته در واکنش فلسطینی‌ها تأثیرگذار باشد؟ در پاسخ فرض بر این است که راهکارهای ارایه شده چون آرمان‌گرایانه، شعارگونه و به دور از واقعیت‌های جامعه فلسطینی است در حرکت مردم تأثیرگذار نبوده است.

تحلیل‌های مقاومتی
1- عبدالستار قاسم: عملیات قدس عملیاتی فدایی (استشهادی) و خالص فلسطینی بود؛ نه حماسی، نه فتحی و نه.. این عملیات بر غیر مشروع بودن رهبران فلسطین و بی فایده بودن بازگشت به مذاکرات تأکید داشت.
راهکار:
- بازگشت به مقاومت (مقاومتی بر اساس معیارهای محکم علمی و امنیتی نه از جنس مقاومت شکست خورده سازمان آزادیبخش)

2- منیر شفیق: هدف از اقدامات اخیر رژیم صهیونیستی سیطره نظامی و امنیتی بر مسجدالاقصی است.
راهکار: - وحدت موضع، حرکت برای مقابله با رژیم در دفاع از مسجدالاقصی، باز کردن جبهه مبارزه برای نابودی اشغال و شهرک‌سازی بدون هیچ قید و شرطی، تشدید انتفاضه و عصیان مدنی.

3- بشیر البکر (تحلیل‌گر سایت فلسطین الیوم): رژیم اشغالگر به دنبال تقسیم زمانی مسجدالاقصی و در پی تقسیم مکانی آن است.
ملک سلمان تنها خواستار باز شدن مسجدالاقصی است و وجود گیت‌ها را امری عادی برای مراکز زیارتی می‌داند؛ این نیز یکی از نشانه‌های عادی‌سازی سعودی‌ها با رژیم اشغالگر است. عربستان به سمت مصادره جایگاه اردن در تولیت اماکن مقدس قدس است.

4- راسم عبیدات (تحلیل‌گر فلسطین الیوم): اهالی قدس از اهمال تشکیلات خودگردان و غیبت گروه‌ها رنج می‌برند.
هدف رژیم اشغالگر از اقدامات اخیر سیطره گام به گام بر مسجدالاقصی است که گام اول آن نصب گیت‌ها بود، البته ارزیابی وضعیت و شرایط ایجاد شده و واکنش‌ها در سطح داخلی (قدس و فلسطین)، در سطح عربی و اسلامی نیز از اهداف کارگذاشتن گیت‌ها بوده است.
راهکار:
- اگر این عملیات و خیزشی که به دنبال آن ایجاد شده به عملیات‌هایی با عملکرد منظم و هدفمند مثلاً عملیات برای ساقط کردن طرح خودمختاری و یا ایجاد یک جایگزین برای سازمان آزادیبخش گره بخورد ارزشمند خواهد بود.
 - مشارکت مردمی وسیع برای پایان دادن به سیطره رژیم بر اوضاع و تشکیل فرماندهی میدانی جدید که نبض حرکت را در دست بگیرد و سقف خواسته‌های فلسطینی را مد نظر داشته باشد (ملهَم از دستاوردهای محور مقاومت از تهران گرفته تا عراق و سوریه و ضاحیه، رهبری صاحب رأی و تصمیم نه تنها شکلی و ظاهری و غیر فعال.
تحلیل‌های نزدیک به مواضع ساف و تشکیلات خودگردان

5- ناصر اللحام (سردبیر معاً): رژیم صهیونیستی مترصد فرصتی برای عملی کردن تقسیم زمانی و مکانی مسجدالاقصی بود و عملیات جوانان فلسطینی در داخل مسجد این فرصت را برای آن فراهم کرد.
راهکار:
- نشست فوق‌العاده رهبران ملی تحت عنوان الاقصی
- اعلام توقف درگیری‌های داخلی و حمایت از جوانان در شبکه‌های اجتماعی برای یکپارچه کردن جبهه داخلی
- اعلام انحلال دولت فعلی، اعلام انحلال فوری کمیته اداری غزه، اعلام تشکیل دولت وحدت ملی در اسرع وقت، حمایت از اهالی قدس برای ادامه پایداری.
- درخواست از نهادهای عربی برای کمک به مسجدالاقصی، توقف فوری هماهنگی امنیتی
- وحدت مردمی و تشکیلاتی و کنار گذاشتن تک روی و فردگرایی.

6- حسن العصفور (سردبیر أمد): حوادث مسجدالاقصی فرصتی برای آزمون رهبران فلسطینی است.
راهکار:
- تأکید بر بیانیه ساف (تعیین رابطه با ژیم اشغالگر و توقف هماهنگی امنیتی)
- اجرای قطعنامه 2012 سازمان ملل و پایان دادن به رابطه با رژیم اشغالگر.
راهکار: اسماعیل هنیه و تمامی گروه‌ها باید فوراً راهی قاهره شوند و از ساختمان اتحادیه عرب از محمود عباس برای امضای فوری آشتی ملی دعوت کنند، راهی جز این برای مقابله با اسراییل وجود ندارد.

7- عبدالکریم شبیر (تحلیل‌گر أمد): باید از طریق قانونی و حقوقی وارد عمل شد
وی به ارایه راهکار در دو سطح عربی و فلسطینی پرداخته است:
عربی: 1- اتحادیه عرب و سازمان کنفرانس اسلامی باید قطعنامه‌های سازمان ملل را در خصوص قدس فعال کنند. 2- وارد کردن نیروهای بین‌المللی برای حمایت از مسجدالاقصی و اماکن مقدس و نمازگزاران.
فلسطینی: 1- مراجعه به دادگاه لاهه برای دریافت حکمی مبنی بر غیرقانونی بودن اقدامات رژیم صهیونیستی در قدس و مسجدالاقصی به ویژه نصب گیت‌ها. 2- مجبور کردن رژیم صهیونیستی به برچیدن گیت‌ها به دلیل مغایرت با توافقنامه چهارم ژنو و قطعنامه‌های سازمان ملل و شورای امنیت و سایر سازمان‌های بین‌المللی.

8- نبیل البطراوی (تحلیل‌گر أمد): همزمانی تصویب پیش‌نویس قانون قدس یکپارچه با نصب گیت‌ها و نظامی‌ کردن مدیریت مسجدالاقصی در راستای تکمیل طرح یهودی‌سازی قدس همگی اقداماتی مقدماتی برای تخلیه قدس از فلسطینی‌هاست.
راهکار: کنار گذاشتن اختلافات، برگزاری انتخابات آزاد.

9- ناصر الکفارنه (تحلیل‌گر أمد): معرکه‌ای که آغاز شده به خاطر گیت‌ها نیست؛ جنگ اصلی بر سر حاکمیت بر این سرزمین است.
راهکار:
- مقاومت به ویژه از نوع مسلحانه برای بازگرداندن سرزمین به صاحبان اصلی،
- توافق بر سر یک استراتژی ملی واحد برای مقابله با رژیم با کنار گذاشتن اختلافات، خلاصی از اسلو، بازسازی ساف.
- بیشترین حمایت بین‌المللی از قدس، توقف عادی‌سازی، قطع روابط با رژیم صهیونیستی، مجازات‌های بین‌المللی و تحریم.
- ادامه مقابله مردمی و حمایت از موج انتفاضه با تشکیل رهبری یکپارچه.
- حمایت مردم از مبارزان و مجریان عملیات در نقاط تماس با سربازان و شهرک‌نشین‌ها؛ چه در عملیات‌های فردی و خودجوش یا سازمانی
- وارد کردن خسارت به هر شکل و در هر سطحی به دشمن.

جمع‌بندی
بر اساس یادداشت‌های تحلیل‌گران فلسطینی اهداف رژیم صهیونیستی از تعطیل کردن مسجدالاقصی و سپس نصب گیت‌های الکترونیکی برای کنترل بیشتر ورود فلسطینی‌ها تحقق قطعی تقسیم زمانی و مکانی مسجد، به عنوان گامی بلند برای استیلای کامل بر مسجدالاقصی و در نهایت تخلیه قدس از فلسطینی‌ها، فراهم کردن زمینه برای سپردن تولیت مسجد به عربستان و همچنین ارزیابی واکنش مسلمانان در سطح فلسطینی، منطقه‌ای و جهانی بود.
عدم حضور مقامات رسمی و همچنین گروه‌های فلسطینی کاملاً مشهود بود.
راهکارهای ارایه شده را می‌توان به چند دسته تقسیم کرد: ا- راهکارهای مقاومتی که عمدتاً در خیزش مردمی و عصیان اجتماعی و یا وارد کردن خسارت به دشمن صهیونیستی به هر شکل ممکن خلاصه می‌شود 2- راهکارهایی مرحله‌ای مانند: مراجعه به نهادهای حقوقی و بین‌المللی و فعال کردن قطعنامه‌های سازمان ملل 3- راهکارهایی دایمی که از مدت‌ها پیش مطرح شده و در چنین مواردی ارایه می‌شود مانند: توقف درگیری‌ها و اختلافات داخلی، اتخاذ یک استراتژی واحد ملی، تشکیل دولت وحدت ملی، توقف فوری هماهنگی امنیتی برگزاری انتخابات آزاد و... . آثار نویسندگان فلسطینی چه آنها که به گروه‌های مقاومت وابسته هستند و چه آنها که برای سایت‌های نزدیک به ساف و تشکیلات خودگردان قلم می‌زنند به دلیل دور بودن از واقعیت جامعه فلسطین و همچنین رهبران حاکم بر آن نتوانسته است منبع اثر باشد.

* کارشناسی ارشد مطالعات فلسطین و کارشناس موسسه تحقیقات و پژوهش‌های سیاسی علمی ندا

منابع:
1- عبدالستار قاسم، "القدس مدفن إسرائيل.."، 21 جولای 2017.
https://paltoday.ps/ar/post/302272
2- منیر شفیق، "انتفاضة الأقصى المتصاعدة إلى أين؟ "، 23 جولای 2017.
https://paltoday.ps/ar/post/302416
3- بشیر البکر، "الأقصى ونتنياهو والملك سلمان"، 21 جولای.
https://paltoday.ps/ar/post/302273
4- راسم عبیدات، "القدس تصنع المعجزات وتقلب المعادلات"، 23 جولای 2017.
https://paltoday.ps/ar/post/302477
5- ناصر اللحام، " حل الحكومة فورا ووقف التنسيق الامني وطرد سفراء اسرائيل"، 17 جولای.
http://www.maannews.net/Content.aspx?id=914868
6- حسن العصفور، "المطلوب تطبيق بنود اتفاق مركزي المنظمة فوراً لمواجهة مخطط الاحتلال بتهويد الارض والمقدسات ومصادرة الكيانية الوطنية"، 21 جولای 2017.
https://www.amad.ps/ar/?Action=Details&ID=183297
7- عبدالکریم شبیر، "القدس توحدنا والدم يجمع شملنا"، 22 جولای 2017.
https://www.amad.ps/ar/?Action=Details&ID=183442
8- نبیل البطراوی، "انتفاضة القدس أسبابها ومآلاتها المستقبلية"، 22 جولای 2017.
https://www.amad.ps/ar/?Action=Details&ID=183433
9- ناصر الکفارنه، "ثمن الاجراءات الاسرائيلية في الأقصى ...؟"، 22 جولای 2017.
https://www.amad.ps/ar/?Action=Details&ID=183377  

نام:
ایمیل:
* نظر: