آخرین اخبار
کد خبر: ۳۱۵۴۹۲
تاریخ انتشار: ۱۵ مرداد ۱۳۹۶ - ۱۱:۲۵
فاطمه کاظمی


چکیده
در ماه ژوئن 2017 (خرداد 1396) مجموعه‌ای از تماس‌ها و ارتباطات سری بین آمریکا، تشکیلات خودگردان، عربستان، اردن و اسرائیل به منظور هماهنگی برای انتقال حاجیان اراضی 48 از فرودگاه بن گوریون در تل آویو به عربستان صورت گرفت. در اواسط ماه جولای (تیر 1396) نیز دوباره این مسئله مطرح شد. رژیم صهیونیستی تلاش می‌کند عربستان را متقاعد کند با پرواز مستقیم تل‌آویو- ریاض برای انتقال حاجیان فلسطینی موافقت نماید. هدف اصلی این اقدام اسرائیلی- آمریکایی، تقویت هر چه بیشتر روابط کشورهای عربی با اسرائیل است.

مقدمه
بعد از سفر ترامپ به خاورمیانه در ماه می 2017 (از اواخر اردیبهشت تا اوایل خرداد 1396)، مسئله عادی‌سازی هر چه بیشتر روابط رژیم صهیونیستی با کشورهای عربی مطرح شد. در این راستا روزنامه یدیعوت آحرونوت نوشت: در ماه ژوئن 2017 (خرداد 1396) یک سری تماس‌ها و ارتباطات سری بین آمریکا، تشکیلات خودگردان، عربستان، اردن و اسرائیل به منظور هماهنگی برای انتقال حاجیان اراضی 48 از فرودگاه بن گوریون در تل آویو به عربستان صورت گرفت که در حقیقت این مسئله از نتایج سفر ترامپ به خاورمیانه محسوب می‌شود. در این مدت نتانیاهو، نخست وزیر رژیم صهیونیستی تلاش کرد روابط اسرائیل با کشورهای عربی را تحت عنوان "صلح منطقه­ای" گسترش دهد؛ به همین دلیل اصرار دارد که حتما انتقال حاجیان فلسطینی از اسرائیل به عربستان محقق شود.1 ماه گذشته عربستان با این پیشنهاد اسرائیلی‌ها مخالفت کرد اما اسرائیلی­ها پیگیری کردند و اخیرا یعنی در اواسط ماه جولای 2017 (تیر 1396) تلاش کردند تحت حمایت آمریکا، عربستان را متقاعد کنند با پرواز هوایی مستقیم بین تل آویو و ریاض موافقت کند. این گزارش با فرض اینکه رژیم صهیونیستی در صدد تقویت روابط اسرائیل با مردم کشورهای عربی است تلاش می‌کند به این سوالات پاسخ دهد:
- هدف اصلی رژیم صهیونیستی از انتقال مستقیم حاجیان اراضی 48 از اسرائیل به عربستان چیست؟
- پیامدهای این مسئله چه خواهد بود؟

الف: اهداف طرح انتقال حاجیان اراضی 48 از فرودگاه بن گوریون به عربستان
هدف اصلی طرح انتقال حاجیان اراضی 48 از فرودگاه بن گوریون در تل آویو به عربستان، گسترش روابط رژیم صهیونیستی با کشورهای عربی به خصوص عربستان است. در حقیقت این اقدام بخشی از عادی‌سازی روابط بین عربستان و کشورهای عربی با اسرائیل است که آمریکا در صدد تقویت آن است.
در این راستا ایوب قرا، وزیر ارتباطات رژیم صهیونیستی گفت: هر ساله شش هزار فلسطینی برای ادای مراسم حج تمتع به مکه می‌روند که تسهیل حمل و نقل زائران فلسطینی از اسرائیل به مکه، یکی از پیشنهاداتی است که اسرائیلی­ها مطرح کرده­اند و همین طور لغو بعضی از محدودیت­های تجاری و بهبود کانال­های ارتباطی با کشورهای حاشیه خلیج فارس به خصوص عربستان و اجازه به پرواز هواپیماهای اسرائیلی از دیگر مسائل مطرح شده با عربستان است. در حال حاضر تعداد شرکت‌های اسرائیلی که در بازار سعودی و حاشیه خلیج فارس فعالیت می­کنند رو به افزایش است اما بیشتر این شرکت‌ها مخفیانه کار می‌کنند و اسرائیلی‌ها در زمینه دفاع سایبری، تکنولوژی، کشاورزی و شیرین کردن آب بسیار فعال هستند. طبق دیدگاه قرا، حتی اگر تلاش­های صلح از بین برود روابط تجاری اسرائیل و کشورهای عربی گسترده‌تر خواهد شد؛ زیرا روابط اسرائیل و کشورهای عربی، ارتباطی با مسئله فلسطین ندارد.2
اسرائیل در رسانه‌های خود در مورد گسترش روابط خود با عربستان سخن می‌گوید اما عربستان سکوت اختیار کرده و هیچ بیانیه‌ای در مورد تکذیب این مسئله منتشر نمی‌کند. با این وجود، در حال حاضر عربستان در حال عادی‌سازی نرم با دولت اسرائیل است و در صدد مقابله با محور شیعی- ایرانی است و این بار هم می‌خواهد از طریق پرواز مستقیم بین تل آویو و ریاض روابط خود را گسترش دهد، ممکن است هواپیما، توقف کوتاهی در فرودگاه بین‌المللی امان در اردن داشته باشد، آمریکایی‌ها هم تلاش می‌کنند این طرح عملی شود.3
فقط محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان یک مبارزه تبلیغاتی و توییتری برای آماده کردن افکار عمومی عربستان با هدف روابط علنی با اسرائیل به راه انداخته و پس از سفر ترامپ به عربستان هم این روابط به اوج خود رسید. وزرای اسرائیلی چند روز قبل، از سلمان بن عبدالعزیر، پادشاه عربستان خواستند که روابط سیاسی کاملی با اسرائیل داشته باشد همین طور مسئله سفر نتانیاهو به عربستان و سفر ولی عهد عربستان به اسرائیل مطرح شد.4
در حال حاضر هیچ گونه روابط علنی بین رژیم صهیونیستی و عربستان وجود ندارد و بیشتر این روابط به صورت مخفیانه صورت می‌گیرد، ظاهراً عربستان شروطی را برای عادی‌سازی روابط با اسرائیل مطرح کرده است از جمله اینکه عربستان از نتانیاهو خواسته است که اقدامات ملموسی در مقابل فلسطینیان انجام دهد و در بخش‌هایی از کرانه باختری، شهرک‌سازی را متوقف نماید اما اسرائیل درباره آن که آیا شروط مذکور را قبول می‌کند یا خیر هنوز جوابی نداده است.

ب: پیامدهای این اقدام به ویژه در عرصه صلح منطقه‌ای
اسرائیل در راستای توسعه روابط خود با کشورهای عربی این بار خواسته از حاجیان فلسطینی به عنوان مسئله‌ای برای عادی‌سازی روابط با کشورهای عربی استفاده نماید و به اهداف خود دست یابد. در ادامه به پیامدهای مهم این مسئله اشاره می‌نماییم:
1. اسرائیل می‌تواند به اقدامات خود به خصوص به تجاوزات خود در حق فلسطینیان مشروعیت بخشد و در عرصه بین‌المللی نیز خود را به عنوان یک دولتی که به دنبال صلح با عرب‌ها است نشان بدهد و از این فرصت برای این مسئله که امت عربی و اسلامی نه دولت‌های عربی، اسرائیل را نیز به رسمیت بشناسند، استفاده نماید.
2. اسرائیل در سطح تجاری، اقتصادی و جهانگردی نیز می‌تواند از این فرصت برای به دست آوردن منافع اقتصادی فراوان بهره جوید.
3. اگر عربستان روابط خود را با اسرائیل عادی سازد دیگر کشورهای عربی نیز به تبع عربستان، با اسرائیل روابط خود را عادی می‌کنند و این مسئله باعث می‌شود که اسرائیل از انزوایی که در بین مردم خاورمیانه دارد، با سرعت بیشتری خارج شود. هم چنین اسرائیل می‌تواند از طریق این مسئله جاسوسی خود را در کشورهای عربی توسعه بخشد و افکار و اعتقادات اسلامی را متزلزل نماید.5

جمع‌بندی
هدف اصلی طرح انتقال حجاج فلسطینی اراضی 1948 به صورت مستقیم از اسراییل به عربستان سعودی، گسترش روابط رژیم صهیونیستی با کشورهای عربی به خصوص عربستان است و آمریکا درصدد عملی شدن این طرح است تا بدین وسیله زمینه عادی‌سازی امت و ملت‌های عربی با اسرائیل نیز فراهم شود. اسرائیل به خوبی درک کرده است که تنها از طریق عربستان می‌توان باب عادی‌سازی با دیگر کشورهای عربی را به روی خود بگشاید؛ به همین دلیل برای تحقق این هدف خود تلاش می‌کند و می‌خواهد از این طریق از عزلتی که در بین مردم کشورهای عربی دارد، خارج شود و به اقدامات تجاوزکارانه خود مشروعیت بخشد.

*دانش آموخته دکتری زبان و ادبیات عربی و کارشناس موسسه تحقیقات و پژوهش‌های سیاسی علمی ندا

1- اتصالات لنقل حجاج فلسطینیین جوا من تل أبیب للسعودیة، عرب 48، 15 ژوئن 2017
2- اسرائیل تسعی لنقل الحجاج من تل أبیب إلی السعودیة، الجزیرة نت، 13 ژوئن 2017
3- وزیر اسرائیلی: حققنا تقدم کبیر في المفاوضات مع السعودیة لتدشین خط جوی مباشر بین تل أبیب والریاض ومنتجات الدولة العبریة الأکثر طلبا بالخلیج، یمانیون، 16 ژانویه 2017
4- مجتهد یکشف بالتفاصیل العلاقات السعودیة الاسرائیلیة الخفیة والشخصیات التی تدیرها من تحت الطاولة، وطن سرب، 9 جولای 2017
5- بعد جسر ملک سامان .. هل ترضخ اسرائیل للسعودیة، اخبارک، 23 ژوئن 2017

منابع
- اتصالات لنقل حجاج فلسطینیین جوا من تل أبیب للسعودیة، عرب 48، 15 ژوئن 2017،
http://www.arab48.com/
- اسرائیل تسعی لنقل الحجاج من تل أبیب إلی السعودیة، الجزیرة نت، 13 ژوئن 2017:
http://www.aljazeera.net/news/arabic/2017/7/13/
- وزیر اسرائیلی: حققنا تقدم کبیر في المفاوضات مع السعودیة لتدشین خط جوی مباشر بین تل أبیب والریاض ومنتجات الدولة العبریة الأکثر طلبا بالخلیج، یمانیون، 16 ژانویه 2017،
http://www.yamanyoon.com/?p=79672
- مجتهد یکشف بالتفاصیل العلاقات السعودیة الاسرائیلیة الخفیة والشخصیات التی تدیرها من تحت الطاولة، وطن سرب، 9 جولای 2017:
http://www.watanserb.com/2017/07/09/ /
- بعد جسر ملک سامان .. هل ترضخ اسرائیل للسعودیة، اخبارک، 23 ژوئن 2017:
http://www.akhbarak.net/news/2017/06/18/11234762/articles/25557082/
نام:
ایمیل:
* نظر: